Το πρώτο κουδούνι θα χτυπήσει στις 11 Σεπτεμβρίου, όμως η επιστροφή στα σχολεία φέτος δεν αφορά μόνο την έναρξη των μαθημάτων. Ο σχολικός χάρτης αλλάζει υπό την πίεση του δημογραφικού, εκατοντάδες σχολικές μονάδες συγχωνεύονται, υποβιβάζονται ή καταργούνται.
Καταγράφονται 5.259 νέοι διορισμοί εκπαιδευτικών και περίπου 30.000 αναπληρωτών. Παράλληλα, προωθείται ένα εκτεταμένο πρόγραμμα ανακαινίσεων σε 669 σχολικές μονάδες, ανανέωση ψηφιακού εξοπλισμού, εγκατάσταση διαδραστικών πινάκων, εμπλουτισμός με σετ ρομποτικής και lockers.
Την ίδια στιγμή, εισάγονται νέα μαθήματα, 440 νέα βιβλία, ο οικονομικός εγγραμματισμός, ο θεσμός του Πολλαπλού Βιβλίου και αλλαγές στο περιεχόμενο της διδασκαλίας.
Ιδρύονται νέα Ωνάσεια Σχολεία και για πρώτη φορά, εισάγεται το Διεθνές Απολυτήριο (ΙΒ) σε 11 δημόσια Λύκεια.
Οι αλλαγές είναι πολλές και δεν εφαρμόζονται όλες με τον ίδιο χρονικό ορίζοντα.
Η νέα σχολική χρονιά μέσα από 20 ερωτήσεις
1. Πόσα παιδιά χάνονται από το ελληνικό σχολείο;
Η μείωση των γεννήσεων μεταφράζεται σε λιγότερες εγγραφές, μικρότερα τμήματα και, σε ορισμένες περιοχές, σε συγχωνεύσεις ή καταργήσεις σχολικών μονάδων.
Μέσα σε τρία χρόνια ο μαθητικός πληθυσμός έχει μειωθεί κατά περίπου 21.000 παιδιά, με την πρωτοβάθμια εκπαίδευση να δέχεται τη μεγαλύτερη πίεση.
Περίπου 100 νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία έχουν πάψει να λειτουργούν μέσα στην ίδια περίοδο.
Για το 2026-2027, 70 νηπιαγωγεία συγχωνεύονται και θα λειτουργήσουν ως 33 μονάδες, ενώ 12 δημοτικά συγχωνεύονται και θα λειτουργήσουν ως έξι. Παράλληλα, 40 νηπιαγωγεία και 106 δημοτικά υποβιβάζονται λόγω μείωσης του αριθμού των μαθητών. Καταργούνται 43 νηπιαγωγεία και 32 δημοτικά, συνολικά 75 σχολικές μονάδες.
2. Πού ιδρύονται νέα σχολεία στη Δευτεροβάθμια;
Στον αντίποδα του δημογραφικού, υπάρχουν και περιοχές όπου ο μαθητικός πληθυσμός αυξάνεται: επτά νηπιαγωγεία και 31 δημοτικά προάγονται.
3. Τι γίνεται με τα Μουσικά και Καλλιτεχνικά Γυμνάσια που δεν είχαν Λύκειο;
Ιδρύονται λυκειακές τάξεις σε τέσσερις μονάδες, ώστε οι μαθητές να μπορούν να ολοκληρώνουν τη δευτεροβάθμια εκπαίδευσή τους στον ίδιο τύπο σχολείου. Συγκεκριμένα: Μουσικό Γυμνάσιο Δυτικής Λέσβου, Μουσικό Γυμνάσιο Ηγουμενίτσας, Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Αργολίδας, Εσπερινό Γυμνάσιο Κορίνθου.
4. Πόσοι μόνιμοι εκπαιδευτικοί διορίστηκαν;
Σημαντικό μέτωπο της εκπαίδευσης, είναι η στελέχωση των σχολείων.
Για το σχολικό έτος 2026-2027 ανακοινώθηκαν 5.259 νέοι μόνιμοι διορισμοί, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των μόνιμων διορισμών από το 2019 στους53.912. Συνολικά, υπηρετούν σήμερα 146.521 μόνιμοι εκπαιδευτικοί.
5. Πόσοι αναπληρωτές αναμένονται;
Στόχος είναι περίπου 30.000 αναπληρωτές εκπαιδευτικοί να βρίσκονται στα σχολεία από την πρώτη ημέρα λειτουργίας τους, μέσω της πρώτης φάσης προσλήψεων.
6. Τι μέτρα προβλέπονται για τη στέγαση των εκπαιδευτικών;
Για τους εκπαιδευτικούς, που υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους προβλέπονται μεταξύ άλλων διπλή επιστροφή ενοικίου, αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας, ανακαίνιση διαμερισμάτων σε συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση, αξιοποίηση του στεγαστικού προγράμματος του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, φορολογικά κίνητρα για ενοικιάσεις κατοικιών σε εκπαιδευτικούς και εκπτώσεις στις μετακινήσεις για ανάληψη υπηρεσίας.
7. Πόσα σχολεία έχουν ανακαινιστεί;
Mέσω του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου», έχουν ανακαινιστεί 669 σχολικές μονάδες στις δύο πρώτες φάσεις του προγράμματος και τον Σεπτέμβριο ξεκινούν οι μελέτες για ακόμη 500 σχολεία.
Για την ανακαίνιση των σχολείων, οι τέσσερις συστημικές τράπεζες – Alpha Bank, Eurobank, Εθνική Τράπεζα και Πειραιώς – έχουν δεσμευθεί μα διαθέσουν συνολικά για 400 εκατ. ευρώ έως το 2027. Μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί 200 εκατ. ευρώ: 100 εκατ. ευρώ για τα 430 σχολεία της πρώτης φάσης και άλλα 100 εκατ. ευρώ για τα 238 σχολεία της δεύτερης.
Οι παρεμβάσεις αφορούν χώρους υγιεινής, WC ΑμεΑ, ράμπες και υποδομές προσβασιμότητας, εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους, προαύλια, γήπεδα και παιδικές χαρές.
8. Τι είναι τα lockers που θα μπουν στα Δημοτικά;
Πρόκειται για ατομικούς χώρους αποθήκευσης, ώστε οι μαθητές να μπορούν να αφήνουν στο σχολείο βιβλία και σχολικό υλικό. Στόχος είναι να μειωθεί το καθημερινό βάρος της σχολικής τσάντας.
9. Τι άλλες αλλαγές γίνονται στις σχολικές υποδομές;
Στα σχολεία προβλέπονται 6.479 απινιδωτές, μαζί με εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες, ενώ αθλητικός εξοπλισμός θα διανεμηθεί σε 4.550 σχολεία. Μέχρι το τέλος της χρονιάς, αναμένεται να έχουν διατεθεί στα σχολεία συνολικά 44.164 διαδραστικά συστήματα. Μέσα στο καλοκαίρι ήδη παραδόθηκαν 2.900 νέοι διαδραστικοί πίνακες και ακολουθούν άλλοι 5.000.
Έχουν παραδοθεί επίσης 117.121 σετ ρομποτικής, ενώ αναβαθμίζονται 1.600 εργαστήρια Φυσικών Επιστημών Γυμνασίου.
10. Πώς ενισχύονται τα Μουσικά και Καλλιτεχνικά Σχολεία;
Τα Μουσικά Σχολεία θα λάβουν νέα μουσικά όργανα, για πρώτη φορά έπειτα από 17 χρόνια, ενώ τα Καλλιτεχνικά Σχολεία ενισχύονται με νέο εξοπλισμό. Παράλληλα, προχωρά διαγωνισμός για την προμήθεια 718 σχολικών λεωφορείων για μαθητές με αναπηρία μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου.
11. Τι αλλάζει στα μαθήματα;
Τα νέα και επικαιροποιημένα Προγράμματα Σπουδών δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην κριτική σκέψη, την ενεργό πολιτειότητα, τις ψηφιακές και τεχνολογικές δεξιότητες και την αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων συνεχίζονται από το Νηπιαγωγείο έως και το Γυμνάσιο.
12. Τι αλλάζει στις ξένες γλώσσες;
Από το σχολικό έτος 2026-2027 ξεκινά πιλοτικά στη Γ΄ Γυμνασίου το δωρεάν ηλεκτρονικό Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας σε Αγγλικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Ιταλικά. Για το νέο σύστημα έχει προβλεφθεί χρηματοδότηση 20,8 εκατ. ευρώ.
13. Τι είναι το FinStart;
Το πρόγραμμα οικονομικού εγγραμματισμού θα αφορά 40.000 μαθητές. Στόχος είναι να αποκτήσουν βασικές γνώσεις για τον προσωπικό και οικογενειακό προϋπολογισμό, την αξιολόγηση οικονομικών επιλογών και την αναγνώριση κινδύνων στις ψηφιακές συναλλαγές.
14. Τι αλλάζει στην ψηφιακή εκπαίδευση;
Το Ψηφιακό Φροντιστήριο έχει ήδη ξεπεράσει τους 410.000 χρήστες και επεκτείνεται με ζωντανά μαθήματα για την Α΄ και Β΄ Λυκείου. Παράλληλα σχεδιάζεται ψηφιακός βοηθός μέσω του EduAI, με στόχο πιο εξατομικευμένη μαθησιακή υποστήριξη. Τα Κέντρα Καινοτομίας αυξάνονται από 13 σε 18.
15. Τι είναι το «Πολλαπλό Βιβλίο»;
Δεν σημαίνει ότι ο μαθητής θα παίρνει τρία ή τέσσερα διαφορετικά βιβλία για το ίδιο μάθημα.
Σημαίνει ότι, αντί να υπάρχει ένα και μοναδικό εγκεκριμένο βιβλίο για όλους τους μαθητές της ίδιας τάξης, θα υπάρχουν περισσότερα εγκεκριμένα βιβλία για το ίδιο μάθημα. Το σχολείο επιλέγει ένα ως βασικό έντυπο βιβλίο.
Τα υπόλοιπα παραμένουν διαθέσιμα ψηφιακά και μπορούν να αξιοποιηθούν ως πρόσθετες πηγές διδασκαλίας.
16. Ποιος επιλέγει το βασικό βιβλίο;
Η επιλογή γίνεται σε επίπεδο σχολικής μονάδας από τους εκπαιδευτικούς που διδάσκουν το μάθημα, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο. Η πρώτη διαδικασία επιλογής πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2026. Οι επιλογές αυτές αποτελούν τη βάση για την πρώτη έντυπη εφαρμογή του συστήματος.
17. Μπορεί ο εκπαιδευτικός να χρησιμοποιεί και άλλο βιβλίο;
Ναι. Το βασικό έντυπο βιβλίο παραμένει συγκεκριμένο, αλλά ο εκπαιδευτικός μπορεί να αξιοποιεί υλικό από άλλα εγκεκριμένα βιβλία: κείμενα, ασκήσεις, πειράματα, ιστορικές πηγές, εικόνες, δραστηριότητες και ψηφιακό υλικό.
Άρα η πραγματική αλλαγή δεν βρίσκεται στον αριθμό των βιβλίων που θα κουβαλά ο μαθητής, αλλά στον αριθμό των διαθέσιμων πηγών που αποκτά ο εκπαιδευτικός.
Στην πρώτη φάση έχουν εγκριθεί 440 βιβλία, τα οποία περιλαμβάνονται σε 240 διδακτικά πακέτα και αφορούν τις τάξεις από την Α΄ Δημοτικού έως και την Α΄ Λυκείου. Η Β΄ και η Γ΄ Λυκείου δεν εξαιρούνται, αλλά ακολουθούν μεταγενέστερο χρονοδιάγραμμα.
18. Τι αλλάζει στην Ειδική Αγωγή;
Η Ειδική Αγωγή ενισχύεται με νέες δομές και αναβαθμίσεις. Σήμερα, λειτουργούν 7.230 Τμήματα Ένταξης, τα οποία υποστηρίζουν συνολικά 71.184 μαθητές. Ιδρύονται 5 νέες ΣΜΕΑΕ (Σχολικές Μονάδες Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης) στην Πρωτοβάθμια και 6 στη Δευτεροβάθμια, εκ των οποίων πέντε είναι ΕΝΕΕΓΥ-Λ (Ενιαίο Ειδικό Επαγγελματικό Γυμνάσιο-Λύκειο) και μία ΕΕΕΕΚ (Εργαστήριο Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης).
Παράλληλα, προάγονται 14 υφιστάμενες ΣΜΕΑΕ, ενώ δημιουργούνται νέοι τομείς και ειδικότητες στα ΕΝΕΕΓΥ-Λ. Οι νέες μονάδες αφορούν, μεταξύ άλλων, Σάπες, Σκόπελο, Μονόλοφο, Ρέθυμνο και Λέρο στην Πρωτοβάθμια και Βόρεια Κέρκυρα, Κίσσαμο, Αρχάγγελο, Θήρα, Βοιωτία και Φθιώτιδα στη Δευτεροβάθμια. Καταργούνται επίσης δύο ΣΜΕΑΕ στην Αττική, οι οποίες δεν λειτούργησαν ποτέ από την ίδρυσή τους.
Δημιουργούνται δύο νέα ΚΕΔΑΣΥ, στο Ηράκλειο Κρήτης και στη Σαντορίνη, ενώ αναπτύσσεται ψηφιακή πλατφόρμα για τις αιτήσεις και την παρακολούθησή τους. Στα ΚΕΔΑΣΥ έχουν δοθεί εννέα νέα εργαλεία αξιολόγησης.
Παράλληλα δρομολογείται η προμήθεια 718 σχολικών λεωφορείων για μαθητές με αναπηρία, μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου.
19. Τι είναι το Διεθνές Απολυτήριο;
Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές στο Λύκειο είναι η έναρξη του International Baccalaureate Diploma Programme (IB DP) σε δημόσιες σχολικές μονάδες από το σχολικό έτος 2026-2027 ενώ μέχρι τώρα προσφερόταν σε ιδιωτικά σχολεία.
Το πρόγραμμα θα διδάσκεται στην αγγλική γλώσσα και προσφέρεται σε επιλεγμένα Πρότυπα, Πειραματικά, Μουσικά και Καλλιτεχνικά Λύκεια.
Ειδικότερα, για τη νέα σχολική χρονιά, τμήματα ΙΒ θα λειτουργήσουν σε 11 από τα 13 σχολεία, που είχαν προβλεφθεί αρχικά, καθώς στα δύο δεν συγκεντρώθηκε ο απαιτούμενος αριθμός μαθητών. Το πρόγραμμα υλοποιείται σε συνεργασία του υπουργείου, του ΙΕΠ και του International Baccalaureate Organization. Η εφαρμογή αποτελεί νέα δυνατότητα για το δημόσιο σχολείο και συνοδεύεται από επιμόρφωση των εκπαιδευτικών.
Τα 11 σχολεία που τελικά ξεκινούν είναι:
Αττική
• Μουσικό Σχολείο Αθήνας
• Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Γέρακα με Λυκειακές Τάξεις
• Μουσικό ΓΕΛ Παλλήνης
• Πρότυπο ΓΕΛ Αγίων Αναργύρων
• Πρότυπο ΓΕΛ Αναβρύτων
• Πρότυπο ΓΕΛ Βαρβακείου Σχολής
• Πρότυπο ΓΕΛ Ιωνιδείου Σχολής Πειραιά
Θεσσαλονίκη
• 1ο Πρότυπο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης «Μανόλης Ανδρόνικος»
• Πειραματικό ΓΕΛ Πανεπιστημίου Μακεδονίας
• Μουσικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης με Λυκειακές Τάξεις
Μαγνησία
• Μουσικό Σχολείο Βόλου
Σημειώνεται ότι το IB δεν είναι απλώς ένα διαφορετικό σύστημα εξετάσεων. Είναι διετές – αντιστοιχεί ουσιαστικά στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου και διδάσκεται στα αγγλικά. Περιλαμβάνει έξι ομάδες μαθημάτων και τρία υποχρεωτικά στοιχεία στον «πυρήνα» του προγράμματος:
• Theory of Knowledge (TOK) – Θεωρία της Γνώσης
• Extended Essay (EE) – Εκτεταμένο Δοκίμιο
• CAS (Creativity, Activity, Service) – Δημιουργικότητα, Δράση, Κοινωνική Προσφορά.
Οι μαθητές επιλέγουν μαθήματα από έξι θεματικές ομάδες και παρακολουθούν μαθήματα σε Standard Level ή Higher Level.
20. Τι θα γίνει με τα νέα Ωνάσεια Σχολεία;
Για το σχολικό έτος 2026-2027 ο συνολικός αριθμός των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων (ΔΗΜ.Ω.Σ.) φτάνει τα 20 σε 7 Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης. Πέρσι, λειτούργησαν 12 μονάδες.
Τα οκτώ νέα σχολεία που εντάσσονται στο δίκτυο φέτος, είναι τέσσερα ζεύγη Γυμνασίου–Λυκείου, ώστε οι μαθητές να μπορούν να συνεχίζουν τη φοίτησή τους στο ίδιο δίκτυο:
-Αιγάλεω: 7ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Αιγάλεω και 3ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Αιγάλεω
-Ρόδος: 1ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ρόδου και 3ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Ρόδου
-Ηράκλειο: 9ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ηρακλείου και 10ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Ηρακλείου
–Πύργος Ηλείας: 2ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Πύργου Ηλείας και 2ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Πύργου Ηλείας.
Αξίζει να σημειωθεί, ότι για το 2026-2027 κατατέθηκαν 3.945 αιτήσεις για μόλις 1.786 διαθέσιμες θέσεις στα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία. Στη γραπτή δοκιμασία συμμετείχαν τελικά 3.450 μαθητές, διεκδικώντας τις 1.786 θέσεις στην Α΄ Γυμνασίου και την Α΄ Λυκείου. Δηλαδή, υπήρχαν περίπου 2 υποψήφιοι για κάθε διαθέσιμη θέση.
