Χιλιάδες κόσμου στους δρόμους στην Αλβανία – Διαδηλώσεις προγραμματίζονται και στα νότια της χώρας, όπου είναι σε εξέλιξη οι προπαρασκευαστικές εργασίες για το τουριστικό θέρετρο του 1,6 δισ. δολαρίων
Κλιμακώνονται οι διαδηλώσεις στην Αλβανία για τη μεγάλη τουριστική επένδυση που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, τον γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και κάτοικοι συνεχίζουν να εκφράζουν ανησυχίες για τις συνέπειες που μπορεί να έχει η ανάπτυξη σε μία από τις πιο ευαίσθητες φυσικές περιοχές της αλβανικής ακτογραμμής.
Περίπου 40 ενώσεις για την προστασία του περιβάλλοντος ζητούν να σταματήσει η υλοποίηση του έργου, ενώ έρευνα διεξάγουν οι αρμόδιες εισαγγελικές αρχές της χώρας.
Την Τετάρτη, χιλιάδες διαδηλωτές κατέβηκαν στους δρόμους να διαμαρτυρηθούν για τρίτη συνεχόμενη ημέρα. Διαδηλώσεις προγραμματίζονται επίσης για το νότιο τμήμα της χώρας, όπου ξεκίνησαν προσφάτως οι προπαρασκευαστικές εργασίες για το συγκρότημα του 1,6 δισ. δολαρίων.
«Από την αρχή υπήρξε πλήρης έλλειψη διαφάνειας», δήλωσε ο Αλεξάντρ Τράιτσε από την PPNEA
Στιγμιότυπο από τις μαζικές διαδηλώσεις στην Αλβανία
«Από την αρχή υπήρξε πλήρης έλλειψη διαφάνειας», δήλωσε ο Αλεξάντρ Τράιτσε, εκτελεστικός διευθυντής της κορυφαίας περιβαλλοντικής οργάνωσης της χώρας, για την Προστασία και Διατήρηση του Φυσικού Περιβάλλοντος στην Αλβανία (PPNEA).
Ακολούθως, πρόσθεσε: «Δεν έχουμε δει καμία δημόσια διαβούλευση ή δημόσια έγγραφα σχετικά με τις άδειες, επομένως τώρα αυτό που λέμε είναι: αν απομακρύνουν τις μπουλντόζες, αφαιρέσουν τον φράχτη και αποκαταστήσουν τους βιότοπους στην κατάσταση που βρίσκονταν, τότε μπορούμε να αρχίσουμε να μιλάμε».
Υπεραμύνθηκε του έργου ο Έντι Ράμα
Ο πρωθυπουργός της Αλβανίας, Έντι Ράμα, πρότεινε την Τρίτη να συναντηθεί με τους διαδηλωτές σε μια προσπάθεια να αρθεί το αδιέξοδο. Ο Ράμα υπεραμύνθηκε της ανάπτυξης ως ορόσημο στην πορεία της μικρής βαλκανικής χώρας προς ένα τουριστικό προφίλ υψηλών προδιαγραφών τονίζοντας ότι «δεν υπάρχει απολύτως καμία περίπτωση να σταματήσει η επένδυση όσο είμαι εγώ εδώ».
Νωρίτερα φέτος, η Ιβάνκα Τραμπ πραγματοποίησε μια ξαφνική επίσκεψη στη χώρα με μια ομάδα αρχιτεκτόνων, περιοδεύοντας στην τοποθεσία που προορίζεται για ανάπτυξη από την επενδυτική εταιρεία Affinity Partners που ανήκει στον σύζυγό της, Τζάρεντ Κούσνερ.
Στο επίκεντρο της διαμάχης για το θέρετρο-μαμούθ βρίσκεται το νησί Σάζαν, αλλά και τμήματα της προστατευόμενης περιοχής Βιόσα-Νάρτα, ενός σημαντικού οικοσυστήματος που φιλοξενεί σπάνια είδη πτηνών και θαλάσσιας ζωής. Οι επικριτές του σχεδίου υποστηρίζουν ότι η κατασκευή μεγάλων τουριστικών εγκαταστάσεων ενδέχεται να αλλοιώσει τον φυσικό χαρακτήρα της περιοχής.
Οι υγρότοποι και οι παράκτιοι βιότοποι στο θαλάσσιο εθνικό πάρκο που περιβάλλει τη βραχονησίδα Σάζαν συγκαταλέγονται στα τελευταία καταφύγια για τη μεσογειακή φώκια μοναχό, με την περιοχή να φιλοξενεί επίσης πολλά είδη πουλιών που απειλούνται με εξαφάνιση – συμπεριλαμβανομένων των φλαμίνγκο και των αργυροπελεκάνων, σύμφωνα με τη BirdLife International.
«Δεν έχουμε ξαναδεί κάτι παρόμοιο στις προστατευόμενες περιοχές της Αλβανίας. Δεν είναι απλώς πρωτοφανές, υπάρχει μια πλήρης κατάρρευση του κράτους δικαίου χωρίς καμία κοινωνική μέριμνα, καμία περιβαλλοντική μέριμνα, καμία άδεια σύμβασης, παρά μόνο μπουλντόζες που εισβάλλουν», κατήγγειλε ο Τράιτσε.
Από περιβαλλοντικό σε «ζήτημα των πολιτών»
Ο ίδιος δήλωσε ότι η ανησυχία μετατράπηκε σε δημόσια οργή όταν οι εργάτες άρχισαν να φτιάχνουν φράχτη με τσιμεντένια βάση και αγκαθωτό σύρμα, μπήκε μια ιδιωτική εταιρεία ασφαλείας για την προστασία του έργου και βαρέα μηχανήματα άρχισαν να αποδεκατίζουν αρχαίους αμμόλοφους και μεσογειακά πευκοδάση για να ανοίξουν δρόμους πρόσβασης.
Ένας διαδηλωτής έχει σκαρφαλώσει πάνω σε βαν της αστυνομίας κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων στην Αλβανία
«Τότε ήταν που εξοργίστηκαν πραγματικά οι ντόπιοι», είπε. «Άνθρωποι που έχουν γη εκεί ή που εργάζονται σε αυτή τη γη, ξαφνικά δεν μπορούσαν να έχουν πρόσβαση. Πλέον έχει ξεπεράσει το επίπεδο του περιβαλλοντικού ζητήματος. Είναι ζήτημα των πολιτών. Είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο», συμπλήρωσε ο Τράιτσε και πρόσθεσε. «Η οργή δεν στρέφεται τόσο κατά του Κούσνερ ή της Ιβάνκα Τραμπ, αλλά κατά της κυβέρνησης και του τρόπου με τον οποίο το χειρίστηκε αυτό».
Για τις αμφιλεγόμενες νομοθετικές αλλαγές που εγκρίθηκαν το 2024 σχετικά με τις προστατευόμενες περιοχές, ο ειδικός φορέας κατά της διαφθοράς της Αλβανίας, SPAK, ανακοίνωσε αυτή την εβδομάδα ότι ξεκίνησε έρευνα.
Οι κατασκευαστές από την πλευρά τους δηλώνουν ότι θα προχωρήσουν με υπευθυνότητα. «Η εστίασή μας παραμένει στην υπεύθυνη διαχείριση, την περιβαλλοντική αναβάθμιση, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη δημιουργία μακροπρόθεσμης αξίας για τις τοπικές κοινότητες. Σεβόμαστε τις συνεχιζόμενες δημόσιες και θεσμικές διαδικασίες», δήλωσε ο Άσερ Αμπεχσέρα, πρόεδρος της Sazan Real Estate Development LLC, η οποία αναπτύσσει τα σχέδια σε συνεργασία με την εταιρεία του Κούσνερ.
Ο Έντι Ράμα αρνείται επίσης ότι η ανάπτυξη θα θέσει σε κίνδυνο την παρθένα ακτογραμμή της χώρας. Μιλώντας στο αλβανικό κοινοβούλιο την περασμένη Δευτέρα είπε ότι οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται ακόμα σε εξέλιξη και ότι η τελική πρόταση δεν έχει οριστικοποιηθεί.
Το ενδιαφέρον του Κούσνερ είχε αποκαλύψει ο αλβανός πρωθυπουργός σε συνέντευξή του στον Guardian προτού εγκριθεί το έργο. Όπως είχε αναφέρει, αυτό είχε εκδηλωθεί «όταν ο Τραμπ δεν ήταν κοντά στο να γίνει πρόεδρος των ΗΠΑ και φαινόταν πιο κοντά στο να πάει στη φυλακή παρά στον Λευκό Οίκο. Το όλο έργο σχετιζόταν με τον Τζάρεντ ως αμερικανό επενδυτή με ένα σπουδαίο έργο και όχι με τον Τραμπ».
Πάντως, ο ίδιος συνεχίζει να υπεραμύνεται του έργου-μαμούθ και όπως δήλωσε την περασμένη Τετάρτη, είναι «πολύ σημαντικό είναι να παραμείνουμε φιλόξενοι, να παραμείνουμε δίκαιοι και σε καμία περίπτωση να μη δεχτούμε το στίγμα ότι είμαστε μια χώρα όπου οι επενδυτές αντιμετωπίζονται με εχθρότητα».
