Η παύση των εχθροπραξιών ανάμεσα στο Ιράν και τις ΗΠΑ -που διήρκεσε ένα μήνα- έληξε με νέα ανταλλαγή πυρών, οδηγώντας τη Μέση Ανατολή ξανά σε ένα επικίνδυνο στρατιωτικό αδιέξοδο.
Ο αμερικανικός στρατός επιτέθηκε εκ νέου στο Ιράν την Τρίτη, ωθώντας την Τεχεράνη να επιτεθεί στην Ιορδανία, το Μπαχρέιν και το Κουβέιτ, αγνοώντας την προειδοποίηση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οποιαδήποτε αντίποινα θα είχαν ως αποτέλεσμα το Ιράν να «χτυπηθεί πολύ πιο σκληρά».
Οι ανταλλαγές πυρών ήταν περιορισμένες, σε αντίθεση με τις σφοδρότερες επιθέσεις που έλαβαν χώρα πριν από έναν μήνα, κάτι που, σύμφωνα με τους ειδικούς, υποδηλώνει την απροθυμία και των δύο πλευρών να επιστρέψουν σε μάχες πλήρους κλίμακας.
Ωστόσο, η τρέχουσα κατάσταση είναι επικίνδυνη, με περιθώρια για λανθασμένους υπολογισμούς που ενδέχεται να οδηγήσουν και τις δύο πλευρές ξανά σε μια ολοκληρωτική σύγκρουση.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει δηλώσει ότι δεν ενδιαφέρεται να διαπραγματευτεί με το Ιράν. «Δεν με νοιάζει καθόλου αν υπογράψουν μια συμφωνία που, για αυτούς, είναι άνευ αξίας», είπε ο Τραμπ, προσθέτοντας ότι του αρέσει η θέση της Αμερικής «πολύ περισσότερο τώρα».
Στο Ιράν, οι επιπτώσεις του πολέμου είναι σημαντικά πιο σοβαρές. Οι ΗΠΑ ασκούν πίεση σε μια ήδη παραλυμένη οικονομία, η οποία αγωνίζεται να πουλήσει το πετρέλαιό της. Τα αποθέματα όπλων του Ιράν πιθανότατα εξαντλούνται, ενώ οι πολίτες δυσκολεύονται να προμηθευτούν βασικά αγαθά, συμπεριλαμβανομένων τροφίμων και φαρμάκων.
Η κυβέρνηση Τραμπ μπορεί να πιστεύει ότι σημείωσε μια νίκη στα Στενά του Ορμούζ. Την Τρίτη, ο αμερικανικός στρατός συνόδευσε 40 εμπορικά πλοία που μετέφεραν 18 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου μέσω της θαλάσσιας οδού, αριθμός που αποτελεί ρεκόρ σε καιρό πολέμου, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους που είναι ενήμεροι για τις επιχειρήσεις.
Ωστόσο, αυτό δεν έχει βελτιώσει την ευρύτερη κατάσταση. Αν και οι παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου σημείωσαν ελαφρά πτώση την Πέμπτη, παραμένουν σε υψηλά επίπεδα.
Την Πέμπτη, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δεν μπόρεσε να δώσει ούτε χρονοδιάγραμμα για το τέλος του πολέμου με το Ιράν ούτε ημερομηνία κατά την οποία οι τιμές της βενζίνης θα μπορούσαν να πέσουν κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα, υπονοώντας αντίθετα ότι εναπόκειται στο Ιράν να τερματίσει τη σύγκρουση.
Στο στρατιωτικό μέτωπο, οι ΗΠΑ εξαντλούν τα αποθέματα όπλων τους και αναπτύσσουν δαπανηρό στρατιωτικό εξοπλισμό. Τον περασμένο μήνα, πολλές πηγές που είναι εξοικειωμένες με το θέμα δήλωσαν στο CNN ότι ο αμερικανικός στρατός είχε εξαντλήσει σχεδόν το 80% των αναχαιτιστικών πυραύλων ενός βασικού συστήματος αντιπυραυλικής άμυνας.
Ο Τραμπ ισχυρίστηκε αργότερα ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν «τεράστιες ποσότητες» πυρομαχικών, αλλά παραδέχτηκε ότι ορισμένα πυρομαχικά βρίσκονται σε «περιορισμένη» προσφορά.
Γιατί η Τεχεράνη ενδέχεται να προχωρήσει σε κλιμάκωση
Την ίδια ώρα, στο Ιράν, μια ήδη ταλαιπωρημένη οικονομία αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις.
Τα ποσοστά πληθωρισμού έχουν φτάσει σε «ανησυχητικά επίπεδα», με πολλές οικογένειες της εργατικής τάξης να μην μπορούν να αντεπεξέλθουν στο κόστος βασικών τροφίμων, σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης που συνδέονται με το κράτος.
Ο ετήσιος πληθωρισμός, όπως μετρήθηκε κατά τη διάρκεια της 12μηνης περιόδου που έληξε τον Ιούλιο, ανήλθε στο 66%, σύμφωνα με το Ιρανικό Πρακτορείο Ειδήσεων Εργασίας (ILNA). Όπως και οι ΗΠΑ, το Ιράν εξαντλεί τα αποθέματά του σε όπλα.
Ο Αράς Αζίζι, ειδικός για το Ιράν που εδρεύει στις ΗΠΑ, δήλωσε ότι η οικονομία του Ιράν έχει υποστεί τεράστιο πλήγμα, αλλά «το καθεστώς γνωρίζει ότι μια πλήρης συνθηκολόγηση θα μπορούσε να οδηγήσει στην πτώση του».
Η Τεχεράνη ενδέχεται, επομένως, να προχωρήσει σε κλιμάκωση της σύγκρουσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες, υπολογίζοντας ότι δεν μπορεί να αντέξει την οικονομική πίεση επ’ αόριστον και ότι πρέπει να σπάσει το αδιέξοδο.
Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η Τεχεράνη δεν μπορεί να δεχτεί την επικρατούσα τάξη πραγμάτων που ο Τραμπ φαίνεται να προσπαθεί να επιβάλει στο Ορμούζ, σύμφωνα με ειδικούς.
Η διαφορά της στρατηγικής ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν
Ενώ η Ουάσινγκτον φαίνεται να προσπαθεί να αποφύγει την κλιμάκωση της στρατιωτικής σύγκρουσης και να περιορίσει τη σύγκρουση στον οικονομικό τομέα, το Ιράν ακολουθεί την αντίθετη στρατηγική.
«Θα συνεχίσει να προσπαθεί να διαταράξει την κυκλοφορία των δεξαμενόπλοιων και να αμφισβητήσει την προσπάθεια των ΗΠΑ να εγκαθιδρύσουν μια νέα πραγματικότητα στα Στενά», αναφέρει ειδικός.
Το Ιράν έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι είναι έτοιμο να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, εφόσον η Ουάσινγκτον επαναλάβει τις δεσμεύσεις της βάσει του μνημονίου κατανόησης που υπογράφηκε τον Ιούνιο.
«Δηλώνω ξεκάθαρα ότι, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες επιστρέψουν στις δεσμεύσεις τους βάσει του προαναφερθέντος Μνημονίου Κατανόησης, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα ανταποκριθεί αμέσως», δήλωσε ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν την Τρίτη, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης στο Κιργιζιστάν.
Ενώ τόσο το Ιράν όσο και οι ΗΠΑ «κατανοούν τους κινδύνους μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης», «συνεχίζουν να ανεβαίνουν τη σκάλα της κλιμάκωσης». «Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η ισορροπία είναι απίθανο να διατηρηθεί», σχολίασε ειδικός.
Πηγή: CNN
